De Departementale Monumentenzorg van de Musea in de Maas werd opgericht in 1956. Het is een dienst die door de Conseil Général (Algemene Raad) is opgericht. De Monumentenzorg is gehuisvest in de voormalige woning van President Poincaré in Sampigny.

Het doel van deze dienst is de wetenschappelijke en technische assistentie te verzekeren van de tien musea met het label ‘Museum van Frankrijk', toegekend door het Ministerie van Cultuur, conform de wet van 4 januari 2003. Deze gebouwen zijn eigendom van de Franse overheid. De musea van Bar-le-Duc, Commercy, Saint-Mihiel, Vaucouleurs, Verdun, Montmédy, Varennes-en-Argonne zijn van de gemeenten. Het museum Raymond Poincaré in Sampigny en sinds 2008 ook het Europese Biermuseum in Stenay zijn van het departement.

Deze dienst bemiddelt op het vlak van behoud, veiligheid, restauratie en verrijking, het naar waarde schatten en de promotie van de verzamelingen.
Het houdt de inventarisregisters bij en slaagt steeds beter in het volledig inventariseren van de collecties.

Het bestudeert de collecties en publiceert het resultaat van de onderzoeken, plant de museumprojecten en voert ze uit (creatie, vernieuwing, uitbreiding van de musea).
Tenslotte organiseert en verdeelt het de tijdelijke collecties.

Maar haar actie beantwoordt ook aan de behoeften van territoriale exploitatie van het erfgoed. Sinds 2001 hoort de Departementale Inventaris van de rijkdommen van Frankrijk onder de bevoegdheid van de Departementale Monumentenzorg. Maar ook het archeologisch erfgoed, door de hulp bij onderzoek en de exploitatie van de Gallo-Romeinse bezienswaardigheden van Nasium en Senon, maakt sinds 2003 deel uit van de bemiddeling van de Dienst.

De Maas telt twee historische multidisciplinaire musea: in Bar-le-Duc en Verdun. Ze zijn gecreëerd in de 19e eeuw. Door de kennis die in deze tijd overheerste, beschikken deze musea over extreem gevarieerde verzamelingen. Ze zijn tegelijk archeologische musea en musea van natuurgeschiedenis, schone kunsten, lokale geschiedenis, wapens, munten, en van volkskunst en volkstradities.

De overige vestigingen zijn themamusea. Deze specialisatie is het resultaat van de politiek die het Departement heeft willen aanmoedigen in het perspectief van de oprichting van een samenhangend netwerk van themamusea. De musea met één of meerdere thema's zijn tegenwoordig in de meerderheid, zeker met het Bier in Stenay, Sacrale Kunst in Saint-Mihiel, Jeanne d'Arc in Vaucouleurs, President Poincaré in Sampigny, Bastien-Lepage en de vestingwerken in Montmédy, keramiek en ivoor in Commercy.

Opgericht in 1982, tellen de departementale collecties tegenwoordig bijna 130. 000 voorwerpen en kunstwerken:
- Een verzameling van 1000 aquarellen van Charles Cournault.
- Bijna 15.000 maquettes, ontwerpen van glas-in-loodramen en glaswerk afkomstig van de ateliers van schilders-glasfabrikanten uit Lotharingen, Höner, Janin en Benoît, waarvan de aanvankelijk kleine inventaris zich vanaf 2004 uitbreidde.
- Een collectie voorwerpen en historische documenten over de oorlog ‘14-'18 en de verzameling van Dior, die ongeveer 40.000 voorwerpen omvat.
- Verworven werken om op te slaan in de verschillende musea (ongeveer 25.000 werken).
- 48.000 voorwerpen en partijen van brouwersvoorwerpen.
Deze werken zijn bestemd:
- Om de verzamelingen van de gemeentemusea te verrijken met permanente depots.
- Om de samenstelling van een net van aantrekkelijke themamusea mogelijk te maken. Deze verzamelingen worden regelmatig aangevuld dankzij schenkingen en de actieve politiek van acquisitie door het Departement Maas, gesteund door ‘FRAM Lorraine' en privé sponsering.

De Departementale Monumentenzorg is ook belast met de studie en uitvoering van herinrichtingsprogramma's en de creatie van museumgebouwen:

- Herinrichting: Montmédy (museum Jules Bastien-Lepage, 1983 en dan in 2007), Commercy (museum van keramiek en ivoor, 1997), Vaucouleurs (museum Jeanne d'Arc, 1997), Stenay (Europees Biermuseum, in 2004-2008).

Zodat deze inspanningen langdurig hun vruchten kunnen dragen, onderneemt de Departementale Monumentenzorg het volgende:

- Ontwerpt en organiseert tijdelijke tentoonstellingen (de versterkte kerken van de Maas, vaderlandslievende glas-in-loodramen, het 20 jarig bestaan van FRAM en Nasium in 2003, een tentoonstelling van liturgische versieringen uit de Maas in 2004 en 2005 in het Museum van Sacrale Kunst van Saint-Mihiel, een tentoonstelling van Japans ivoor in 2005 en 2006 in het Museum van Keramiek en Ivoor in Commercy en in 2007 de eerste grote overzichtstentoonstelling van het werk van de schilder Jules Bastien-Lepage uit de Maas in Parijs en in de Maas.
- Verzekert de publicatie van wetenschappelijke werken (catalogi) en van informatieve borden bestemd voor het grote publiek, in nauwe samenwerking met de Communicatieafdeling van de Algemene Raad. 

De Departementale Monumentenzorg stelt het volgende ter beschikking van onderzoekers en studenten, op eenvoudige aanvraag:

- Een gespecialiseerde bibliotheek omvat bijna 3.000 gespecialiseerde werken en magazines over kunst, archeologie, geschiedenis en museologie.
- Een fototheek met ongeveer 20.000 afbeeldingen (dia's, negatieven, oude uitgaven, foto's), die in de komende jaren wordt gedigitaliseerd.

Werkt in nauwe samenwerking met het Ministerie van Nationaal Onderwijs en heeft als rol:
- Het schoolpubliek informeren over de collecties en de evenementen georganiseerd door de Departementale Monumentenzorg.
- De activiteiten die bestemd zijn voor de pedagogische exploitatie van de collecties en tentoonstellingen (ateliers, uitgave van de boekjes die de kinderen en de onderwijzers gebruiken, pedagogische kits, rondleidingen in de musea sinds 2004).

Conservation Départementale des Musées de la Meuse
Clos Poincaré
55300 SAMPIGNY
France
Tel.: +33 3 29 90 70 50